CƠ KHÍ.NET

Chuyên trang

Vận hành & bảo trì

RSS chuyên trang

Bài nền tảng

Vận hành & bảo trì là chuyên trang kiến thức về duy trì thiết bị cơ khí hoạt động ổn định, an toàn và đúng tuổi thọ thiết kế — từ chiến lược bảo trì (định kỳ/dự báo/khắc phục) tới các tiêu chuẩn đo lường tình trạng máy (rung động, cân bằng, bôi trơn, tuổi thọ ổ lăn). Nội dung ở góc NGUYÊN LÝ và TIÊU CHUẨN quốc tế/Việt Nam — xem thêm góc thực hành theo từng loại thiết bị tại An toàn & bảo trì.

Vì sao cần chuẩn hóa theo tiêu chuẩn quốc tế

Nhiều xưởng cơ khí đánh giá tình trạng máy (rung, ồn, nóng bất thường) hoàn toàn theo kinh nghiệm cá nhân của thợ — cách này phụ thuộc người, khó truyền lại, và không có ngưỡng khách quan để quyết định "cần dừng máy sửa ngay" hay "vẫn chạy được". Các tiêu chuẩn quốc tế (ISO 20816 cho rung động, ISO 21940 cho cân bằng, hệ ISO VG cho độ nhớt dầu bôi trơn) cung cấp NGƯỠNG SỐ khách quan, giúp quyết định bảo trì dựa trên dữ liệu đo được thay vì cảm tính.

Ba chiến lược bảo trì

  • Bảo trì định kỳ (Preventive Maintenance — PM): theo lịch cố định (giờ vận hành/chu kỳ thời gian), không phụ thuộc tình trạng thực tế.
  • Bảo trì dự báo (Predictive Maintenance — PdM): theo dõi thông số thực tế (rung động, nhiệt độ, chất lượng dầu) để can thiệp đúng lúc, tối ưu chi phí hơn PM thuần túy.
  • Bảo trì khắc phục (Corrective Maintenance — CM): sửa sau khi hỏng — không loại bỏ được hoàn toàn nhưng cần hạn chế tối đa vì kéo theo dừng máy ngoài kế hoạch.

Xem chi tiết từng chiến lược và cách chọn tại bài Bảo trì phòng ngừa, khắc phục, dự báo: PM, CM, PdM khác nhau thế nào.

Kiến thức mới nhất

Đường cong P-F: nền tảng lý thuyết của bảo trì dự báo
Vận hành & bảo trì

Đường cong P-F: nền tảng lý thuyết của bảo trì dự báo

Khoảng P-F là thời gian từ khi phát hiện dấu hiệu hỏng tiềm ẩn (P) tới khi thiết bị hỏng hoàn toàn (F) — chu kỳ kiểm tra an toàn nhất là một nửa khoảng P-F, ngắn tùy theo dạng hỏng.

Tổng hợp tự động
Độ sạch dầu thủy lực: đọc mã ISO 4406
Vận hành & bảo trì

Độ sạch dầu thủy lực: đọc mã ISO 4406

Mã 3 số (ví dụ 19/17/14) đếm hạt bẩn tại 3 ngưỡng kích thước 4/6/14 micromet — thang logarit, tăng 1 điểm nghĩa là lượng hạt tăng gấp đôi.

Tổng hợp tự động
Cân bằng động ISO 21940: đọc cấp G thế nào
Vận hành & bảo trì

Cân bằng động ISO 21940: đọc cấp G thế nào

Cấp cân bằng G (G6.3, G2.5...) theo ISO 21940 quy định mức mất cân bằng dư cho phép của rotor quay — số G càng nhỏ, yêu cầu cân bằng càng chặt; công thức Uper = 9549×G×m/n.

Tổng hợp tự động
Rung động máy theo ISO 20816: 4 vùng đánh giá A-B-C-D
Vận hành & bảo trì

Rung động máy theo ISO 20816: 4 vùng đánh giá A-B-C-D

ISO 20816 (thay thế ISO 10816) chia mức rung động máy thành 4 vùng từ A (máy mới lắp) tới D (nguy hiểm, cần dừng máy ngay) — đo bằng vận tốc rung RMS tại hoặc gần ổ trục.

Tổng hợp tự động